بسیاری از افراد با علائمی مانند احساس وجود چیزی در گلو، نیاز مداوم به صاف کردن گلو، سرفههای طولانیمدت، گرفتگی صدا، احساس ترشح پشت حلق و ناراحتی هنگام بلع مواجه هستند؛ علائمی که گاهی ماهها ادامه پیدا میکنند و زندگی روزمره، خواب و کیفیت صحبت کردن فرد را تحت تأثیر قرار میدهند.
یکی از علل مهمی که در سالهای اخیر بیشتر مورد توجه متخصصان گوش، حلق و بینی قرار گرفته، رفلاکس حلقی- حنجرهای Laryngopharyngeal Reflux یا LPR است؛ حالتی که در آن محتویات معده به سمت بالا حرکت کرده و به ناحیه حلق و حنجره میرسد.
برخلاف رفلاکس معمول معده که اغلب با احساس سوزش سر دل شناخته میشود، بسیاری از بیماران مبتلا به رفلاکس حلقی-حنجرهای ممکن است هیچ احساس سوزش معدهای نداشته باشند. به همین دلیل این بیماری گاهی با نام «رفلاکس خاموش» شناخته میشود.
رفلاکس حلقی-حنجرهای چگونه باعث ایجاد علائم میشود؟
بافتهای حلق و حنجره نسبت به تماس با مواد برگشتی معده حساس هستند. قرار گرفتن این نواحی در معرض اسید، آنزیمهای گوارشی مانند پپسین و سایر ترکیبات میتواند باعث تحریک و التهاب مخاط شود.
این تحریک ممکن است خود را به شکل علائمی مانند:
- احساس توده یا گیر کردن چیزی در گلو (Globus sensation)
- سرفه خشک مزمن
- احساس خلط یا ترشح پشت حلق
- تغییر یا گرفتگی صدا
- نیاز مکرر به پاک کردن گلو
- احساس خشکی یا سوزش در گلو
نشان دهد.
چرا تشخیص این بیماری همیشه آسان نیست؟
یکی از چالشهای اصلی در درمان رفلاکس حلقی-حنجرهای این است که علائم آن میتواند شبیه بسیاری از مشکلات دیگر باشد؛ از جمله آلرژی، بیماریهای تنفسی، التهاب مزمن حلق، مشکلات صوتی و حساسیت بیش از حد راههای هوایی.
بر اساس تحقیقات جدید، تشخیص این بیماری نباید تنها بر اساس وجود چند علامت انجام شود. متخصصان تأکید دارند که ترکیبی از شرح حال بیمار، معاینه تخصصی حنجره، بررسی علائم و در برخی موارد آزمایشهای تکمیلی باید برای تصمیمگیری درمانی استفاده شود.
نگاه جدید پژوهشگران؛ فقط اسید معده عامل مشکل نیست
در سالهای اخیر، دیدگاه متخصصان نسبت به این بیماری تغییر کرده است. پژوهشها نشان میدهند که در برخی بیماران، مشکل تنها ورود اسید معده به حلق نیست؛ بلکه التهاب بافتی و حساسیت بیش از حد اعصاب ناحیه حنجره و حلق نیز میتواند در ادامهدار شدن علائم نقش داشته باشد.
این موضوع اهمیت درمان شخصیسازیشده را افزایش داده است؛ زیرا ممکن است یک روش درمانی برای همه بیماران نتیجه یکسانی نداشته باشد.
آینده درمان رفلاکس حلقی-حنجرهای
محققان در حال بررسی روشهای دقیقتر برای تشخیص و درمان این بیماری هستند. هدف اصلی، شناسایی علت غالب در هر بیمار و انتخاب درمان مناسبتر است؛ درمانی که بتواند علاوه بر کاهش علائم، کیفیت زندگی فرد را نیز بهبود دهد.
به گفته پژوهشگران، شناخت بهتر مکانیسمهای ایجاد این بیماری میتواند مسیر را برای درمانهای هدفمندتر در آینده هموار کند.